VİYANA - SNmedia.at/ Yıpranmış ve zor bir süreçten geçmiş olsa da, Avrupa ile ABD arasındaki 80 yıllık kesintisiz bağ bir kez daha ayakta kalmayı başardı.
Bu mesaj, Atlantik’in iki yakasını, Grönland’ın geleceği üzerinden patlamak üzere olan geniş çaplı bir ticaret savaşının eşiğine getiren olağanüstü bir haftanın sonunda, Avrupa liderlerinin yüzlerinde rahatlama ifadesiyle verildi.
Toplam beş gün boyunca, Donald Trump, mineral zengini ve Danimarka Krallığı’na bağlı özerk ada Grönland’ın satın alınmasını sağlamak amacıyla sekiz Avrupa ülkesine ek yüzde 10 gümrük vergisi uygulamakla tehdit ederek kıtayı adeta nefesini tutar hâle getirdi. Bu ülkelerin tamamı NATO üyesiydi.
Trump, kısa süre içinde büyük yankı uyandıran mesajında, “Bu gümrük vergisi, Grönland’ın tam ve eksiksiz satın alımı için bir anlaşma sağlanana kadar geçerli ve ödenecek,” ifadelerini kullandı.
Trump’ın Grönland’ı ilhak etme tehdidine karşı tepkiler sert ve yüksek sesli oldu. Devlet başkanları ve başbakanlar, Danimarka’nın egemenliğini desteklediklerini duyururken, ABD Başkanı’nın kendi vizyonuna göre küresel düzeni yeniden şekillendirme amacı güden açık şantajını kınadı.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, “Hiçbir tehdit veya zorlamaya boyun eğmeyeceğiz,” dedi.
Bu ilk kınama dalgasının ardından, Trump’ı ilhak planından vazgeçirmeye ve transatlantik ilişkileri kurtarmaya yönelik zamanla yarış başladı; aynı zamanda en kötü senaryoya karşı misillemeye hazırlanıldı.
Trump’ın sosyal medya mesajının ertesi günü, yani pazar günü, AB büyükelçileri 10 Şubat’ta yürürlüğe girecek yüzde 10’luk tarifelere karşı önlemler için toplandı.
VİYANA - SNmedia.at/ Fransa öne çıkarak, Çin odaklı olarak tasarlanan ancak hiç kullanılmamış "Zorlayıcı Eylemlere Karşı Önlem Mekanizması"nı (Anti-Coercion Instrument-ACI) kamuoyuna duyurdu. Bu araç, birden çok ekonomik sektörde geniş çaplı misilleme yapılmasına imkân tanıyordu. Geçen yılki Beyaz Saray ticaret müzakerelerinde Trump, Avrupalıları kapsamlı tavizler vermeye zorlamak için tarifeleri artırırken, üye ülkeler nasıl yanıt verileceği konusunda bölünmüştü. Fransa ve İspanya saldırgan bir yaklaşımı savunurken, Almanya ve İtalya uzlaşmayı tercih etmişti. Ancak bu kez durum çok farklıydı.
Trump artık tarifeleri ticaret dengesi sağlamak veya iç üretimi artırmak için uygulamıyordu. Bu kez amaç, bir müttefikten toprak ele geçirmekti.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Davos’ta yaptığı konuşmada, “Bizi tehlikeli bir aşağı spirale sürüklemek, ortak stratejik alanımızdan uzak tutmaya çalıştığımız düşmanlara sadece yardımcı olur. Bu nedenle yanıtımız kararlı, birleşik ve orantılı olacak,” dedi.
Krizin benzeri görülmemiş boyutu başkentler üzerinde ağır bir baskı oluşturdu ve ülkeler hızla gerçek misilleme olasılığıyla yüzleşti. 2025 müzakerelerindeki siyasi bölünmelerin aksine, bu kez diplomatik irade birlik içindeydi.
Brüksel’deki diplomatik kaynaklar, Grönland, Danimarka ve tüm blok egemenliğini savunmak için ekonomik acıya katlanma kararlılığının ortak bir ruh haline dönüştüğünü ifade etti. Trump’ın ek tarifeleri yürürlüğe girdiği anda uygulanacak 93 milyar euroluk misilleme önlemlerinin detaylı listesi masaya kondu.
