VİYANA - SNmedia.at/NATO Genel Sekreteri Mark Rutte bu hafta kıtanın savunma kapasitesini küçümsediği şeklinde yorumlanan açıklamaları nedeniyle Avrupa'da ciddi bir tepkiyle karşılaştı. Ancak Euronews'e konuşan ABD'li yetkililer Rutte'nin kararının yerinde olduğunu belirterek Avrupa'nın "tehlikeli hayallere" kapılmaması gerektiği uyarısında bulundu.
Salı günü Avrupa Parlamentosu'nda milletvekilleriyle tartışan Rutte, "Avrupa'nın ABD olmadan kendini savunabileceğini düşünen varsa hayal kurmaya devam etsin. Bunu yapamazsınız. Biz yapamayız. Birbirimize ihtiyacımız var," dedi.
Açıklamalar, transatlantik ilişkilerin son derece kırılgan olduğu bir dönemde geldi. Bir hafta önce Avrupalı müttefikler, Trump’ın Danimarka’ya bağlı yarı özerk bir bölge olan ve NATO’nun 5. maddesi kapsamındaki güvenlik garantisinden yararlanan Grönland’ı “almakla” tehdit etmesi hâlinde NATO’nun sonunun gelebileceği yönünde uyarılarda bulunmuştu.
Avrupa Birliği üyesi olmamakla birlikte Grönland, AB’nin karşılıklı yardım maddesi kapsamında da yer alıyor. Bu madde, bir saldırı ya da baskı durumunda diğer AB ülkelerinden dayanışma ve destek talep edilmesine imkân tanıyor.
Avrupalı siyasetçiler ve uzmanlar, Rutte’nin sert değerlendirmesini hızlı şekilde eleştirdi. Açıklamaların, Avrupa’nın savunma kapasitesini güçlendirmeye yönelik son dönemde atılan adımlar göz önüne alındığında haksız olduğu belirtildi. Ayrıca Rutte’nin alışılmadık iletişim tarzına da dikkat çekilerek, Trump’a karşı daha az boyun eğen bir dil kullanması gerektiği ifade edildi.
Avrupa Halk Partisi’ne (EPP) bağlı Martens Centre düşünce kuruluşunda kıdemli araştırmacı olan Garvan Walsh, Euronews’e yaptığı açıklamada, “Rutte’nin iletişim konusunda daha dikkatli olması gerekiyor. NATO’nun yarısının işe yaramaz olduğunu söylemek, Trump’a NATO müttefiklerinden daha fazla taviz koparması için yeşil ışık yakmak anlamına geliyor” dedi.
